ABD'de açıklanan ADP özel sektör istihdam verileri temmuz ayında 44 bin kişi artışla beklentilerin altında kaldı. Tarım dışı istihdam ise 85 bin kişilik artış beklentisinin aksine 23 bin kişi azaldı. Bu veriler, ABD iş gücü piyasasında bir ivme kaybı yaşandığına dair endişeleri artırdı.
İstihdam verilerinin ardından, ABD Merkez Bankası'nın (Fed) eylül veya ekim aylarında faiz artırabileceğine yönelik beklentiler önemli ölçüde azaldı. Faiz artırımı ihtimali, aralık toplantısı için yüzde 85 seviyesinde fiyatlandı. Ancak Fed Başkanı Kevin Warsh'un enflasyonun yüksek seyretmesi durumunda eylül toplantısında faiz artışına hazır olunduğuna dair açıklamaları ve diğer Fed yetkililerinin daha sıkı para politikası yanlısı ifadeleri, para politikasına ilişkin belirsizliğin devam etmesine neden oldu.
Bu gelişmeler sonucunda, ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi haftalık bazda yaklaşık 7 baz puan düşerek yüzde 4,65'e geriledi. Dolar endeksi ise yüzde 0,3'lük bir düşüşle 99,5 seviyesine indi. Tahvil faizlerindeki ve dolardaki bu düşüş, özellikle değerli metaller gibi dolar üzerinden fiyatlanan emtialar için destekleyici bir etki yarattı.
ALTIN VE GÜMÜŞ DEĞER KAZANDI
Değerli metallerdeki yükseliş, hafta başında Orta Doğu'daki gerilimin azalmasıyla enflasyonist endişelerin hafiflemesiyle başladı. ABD'den gelen zayıf istihdam verileri, gerileyen tahvil faizleri ve Fed'in para politikasına ilişkin değişen beklentiler de fiyatlamalar üzerinde etkili oldu. Fed'in para politikasında beklenenden daha sınırlı bir sıkılaşmaya gideceği beklentisi ve bankanın güvenilirliği konusundaki tartışmalar, değerli metallere olan talebi artırdı. Altın ve gümüşün ons fiyatı, son 28 haftanın en güçlü haftalık performansını sergiledi. Gümüş, hem değerli metal olması hem de zayıflayan doların etkisiyle altından daha belirgin bir yükseliş gösterdi.
Bu gelişmelerle birlikte, değerli metallerde ons bazında fiyat artışları gümüşte yüzde 10,2, paladyumda yüzde 8, altında yüzde 7,4 ve platinde yüzde 6,2 olarak kaydedildi.
BAKIRA YÖNELİK ENDİŞELER ÖNE ÇIKTI
Baz metallerde zayıflayan dolar ve bakır arzına ilişkin endişeler fiyatları desteklerken, Çin ve Avrupa'dan gelen imalat sanayi verileri talep görünümünü etkiledi. Avro Bölgesi'nde imalat sanayi Satınalma Yömicileri Endeksi (PMI) temmuz ayında son 4,5 yılın en hızlı artışıyla 51,9 puana yükseldi. Ekonomik aktivitedeki bu hızlanma, sanayi metallerine olan talebi destekledi. Ancak, dünyanın en büyük metal tüketicisi olan Çin'de imalat sanayi PMI'ın 50,9 ile beklentilerin altında kalması, bu ülkedeki ekonomik büyümeye ilişkin soru işaretlerini artırarak fiyatlardaki yükselişi sınırladı.
Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nin bakır ve kobalt konsantresi ihracatını yasaklaması, bakır arzına ilişkin endişeleri artırdı. ABD'nin olası ithalat tarifeleri öncesinde bakırın ABD'deki depolara yönelmesi, diğer piyasalardaki kullanılabilir arzı azalttı. Londra Metal Borsası'ndaki bakır stokları şubat ortasından bu yana en düşük seviyeye gerilerken, kısa vadeli arz sıkışıklığına işaret eden nakit bakır fiyatı ile üç aylık vadeli kontrat arasındaki prim farkı arttı. Nikel fiyatları ise Endonezya'daki bir madencilik şirketine ek üretim kotası verildiğine dair haberlerin arzın artacağı beklentisini güçlendirmesiyle geriledi.
Baz metallerde işlem gören piyasalarda tamamlanan haftada libre bazında fiyatlar alüminyumda yüzde 2,8, çinkoda yüzde 1,8, bakırda yüzde 1,3 ve kurşunda yüzde 0,5 artarken, nikelde yüzde 1,7'lik bir gerileme yaşandı.
PETROLDE DİPLOMASİ BASKISI
Petrol fiyatları üzerinde, ABD ile İran arasında yeni bir anlaşmaya varılabileceğine yönelik beklentiler, üretici ülkelerin arz politikaları ve ABD stoklarındaki artış etkili oldu. ABD Başkanı Donald Trump'ın İran ile yürütülen müzakerelerin olumlu ilerlediğini ve yakın zamanda bir anlaşma sağlanabileceğini açıklaması, petrol fiyatlarındaki jeopolitik risk primini azalttı. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'ın ABD ile 14 Haziran'da varılan mutabakatın uygulanmasını desteklediklerini belirtmesi de diplomatik çözüm beklentilerini güçlendirdi. Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) ve OPEC dışı bazı üretici ülkelerden oluşan OPEC+ grubunun eylül ayı için üretim kotasını günlük yaklaşık 188 bin varil artırma kararı da fiyatları baskıladı. ABD'de ticari ham petrol stoklarının 31 Temmuz'da sona eren haftada 1,2 milyon varillik düşüş beklentisinin aksine 2,5 milyon varil artarak 407 milyon varile çıkması, talebe ilişkin endişeleri artırdı.
Doğal gazda yüksek üretim, sıvılaştırılmış doğal gaz tesislerinden gelen talebin azalması ve daha serin hava tahminleri fiyatlar üzerinde etkili oldu. ABD Enerji Enformasyon İdaresi'ne göre, doğal gaz stokları 33 milyar fit küp artarak 3 trilyon 117 milyar fit küpe ulaştı. Stokların beş yıllık ortalamanın 195 milyar fit küp üzerinde bulunması fiyatlar üzerindeki baskıyı artırdı. Bu gelişmelerle haftalık bazda Brent petrolün varil fiyatı yüzde 8,3, doğal gazın fiyatı ise yüzde 4,3 geriledi.
TARIM EMTİADA KARIŞIK SEYİR
Tahıllarda ABD'deki hava tahminleri, ürün gelişimi ve ihracat verileri fiyatlamalarda etkili oldu. ABD Tarım Bakanlığı, mısırda iyi ve m
