Avrupa Birliği (AB) Konseyi, Lüksemburg'da Ukrayna ve Moldova ile ayrı ayrı düzenlenen katılım müzakereleri konferanslarının ardından, bu ülkelerle ilgili 'Temeller' başlıklı ilk fasıl kümesinin açıldığını duyurdu.
Bu fasıl kümesinin, katılım müzakereleri sürecinde aday ülkelerle ilk açılan ve son kapanan fasıl olduğu belirtildi. Bu kümedeki ilerlemenin, müzakerelerin genel hızını belirleyeceği kaydedildi. 'Temeller' fasıl kümesi; 23. fasıl yargı ve temel haklar, 24. fasıl adalet, özgürlük ve güvenlik, 5. fasıl kamu alımları, 18. fasıl istatistik ve 32. fasıl mali kontrol başlıklarını içeriyor.
AB Komisyonunun Genişlemeden Sorumlu Üyesi Marta Kos, Ukrayna ile ilk fasıl kümesinin açılmasına ilişkin sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Ukrayna'yı AB'ye kazandırma konusundaki kararlılığın daha önce hiç olmadığı kadar yüksek olduğunu ifade etti. Kos, Ukrayna'nın Rusya'nın saldırılarına rağmen AB üyeliği sürecinde önemli ilerleme kaydettiğini vurgulayarak, AB Konseyi'nin kalan beş fasıl kümesini gecikmeden açmasını beklediklerini belirtti.
AB Konseyi Başkanı Antonio Costa, 12 Haziran'da yaptığı açıklamada, üye ülkelerin Ukrayna ve Moldova ile katılım müzakerelerinde ilk fasıl kümesinin açılması konusunda uzlaştığını bildirmişti. Ukrayna, Rusya ile savaşın başlamasının ardından 28 Şubat 2022'de, Moldova ise 3 Mart 2022'de AB üyeliği için başvuruda bulunmuştu. İki ülkeye Haziran 2022'de aday ülke statüsü verilmiş, Aralık 2023'te ise katılım müzakerelerinin başlatılması kararlaştırılmıştı.
AB, Ukrayna ve Moldova ile ilk hükümetlerarası konferansları Haziran 2024'te düzenleyerek müzakereleri resmen başlatmıştı. Ancak müzakerelerde ilk fasıl kümelerinin açılabilmesi için aday ülkelerin reform hazırlıklarının değerlendirilmesi ve üye ülkelerin oybirliğiyle onayı gerekiyordu. Süreçte Macaristan, Ukrayna'daki Macar azınlığın haklarına ilişkin çekinceleri nedeniyle ilerlemeye karşı çıkmıştı. Son dönemde Peter Magyar hükümetiyle üye ülkeler arasında sağlanan uzlaşının ardından, katılım sürecinin temelini oluşturan 'Temeller' fasıl kümesinin açılmasının önü açılmıştı.
