Türkiye'de gençlerin gelecek kaygısı, özellikle 30 yaş altı nüfusun çalışma yaşamındaki belirsizliklerle daha da artıyor. İşverenlerin genç çalışanlara yönelik eleştirileri ile gençlerin mevcut düzene dair güvensizlikleri arasındaki gerilim sürüyor.
Sosyal güvenlik uzmanı Özgür Erdursun, genç kuşağın, uzun yıllar çalışıp ekonomik güvence kuramayan anne ve babalarının yaşamlarını görerek bu sisteme dair sorgulamalar yaptığını belirtti. Erdursun, sosyal medyanın da bu algıyı etkilediğini, lüks yaşam ve yüksek influencer gelirlerinin klasik çalışma düzeniyle kıyaslanmasının gençleri farklı arayışlara ittiğini ifade etti. İşverenlerin ise artan maliyetler ve ekonomik dalgalanmalar nedeniyle daha az personelle çalışmaya yöneldiğini belirten Erdursun, bu durumun bir 'gençlik sorunu' değil, çalışma yaşamının 'dönüşüm krizi' olduğunu vurguladı.
Erdursun, 'ömür boyu aynı işyeri' modelinin yerini esnek, proje bazlı ve dijital destekli çalışma biçimlerinin aldığını söyledi. Ancak Türkiye'deki eğitim sisteminin hâlâ diploma ve ezber üzerine kurulu olduğunu, oysa yeni dönemde problem çözme, dijital üretim ve finansal okuryazarlık gibi becerilerin daha belirleyici olacağını dile getirdi. Gençlerin ekonomik gerçekleri daha çıplak gördüğünü, gelecek kaygısını yoğun yaşadığını ve emeğin karşılığının azaldığını düşündüğünü belirten uzman, acil çözümler üretilmesi gerektiğini söyledi.
Ankara Sanayi Odası (ASO) tarafından yayımlanan "Kayıp Potansiyel: Türkiye’de NEET Gençlerin Profili, NEET’e Yol Açan Nedenler ve Çözüm Yolları" başlıklı rapor da eğitim sistemi ile işgücü piyasası arasındaki uyumsuzluğa dikkat çekti. ASO Başkanı Seyit Ardıç, sanayinin nitelikli personel ararken gençlerin işgücü piyasası dışında kalmasının temel sorunun 'beceri uyumsuzluğu' olduğunu gösterdiğini ifade etti. Ardıç, uygulamalı eğitim modellerinin güçlendirilmesi ve mesleki eğitimin geliştirilmesinin önemini vurguladı.
TÜİK'in "İşgücü İstatistikleri, I. Çeyrek: Ocak-Mart, 2026" raporuna göre, Türkiye'de bir yıl ve üzeri süreli işsizlerin sayısı 2025'in ilk çeyreğinde 496 binken, 2026'nın aynı döneminde 543 bine yükseldi. Bu durum, uzun süreli işsizlik oranındaki artışı gözler önüne serdi.
