Sağlık Bakanlığı tarafından yayımlanan 2025 Haber Bülteni, hekime başvuru sayılarında dikkat çekici bir artış olduğunu ortaya koydu. 2024 yılında 1 milyar 47 milyon 877 bin 901 olan hekime başvuru sayısı, 2025'te 90 milyon 182 bin 284'lük bir artışla 1 milyar 138 milyon 60 bin 185'e yükseldi. Kişi başına düşen yıllık hekime başvuru sayısı da 2024'te 12,2 iken, 2025'te 13,2'ye çıktı. Sağlık Bakanlığı hastanelerinde bu oran 5,4'ten 6,2'ye ulaştı.
Sağlık çalışanları, bu artışı koruyucu sağlık hizmetlerinin yetersizliği ve sistemin kontrolsüz bir başvuru sarmalına sürüklenmesi olarak yorumluyor. Sağlık Çalışanları Hak Ve Mücadele Derneği (SAHADER) Yönetim Kurulu Başkanı Abdurrahman Aktürk, artan muayene sayısının toplumun sağlığa kavuştuğunu değil, nitelikli tanı ve tedavi alamadığı için polikliniklere defalarca başvurmak zorunda kaldığını belirtti. Aktürk, kişi başı muayene sıklığındaki bu artışın yükünün kamu hastanelerine bindiğini vurguladı.
Etkin bir sevk zincirinin kurulamaması nedeniyle birinci basamak aile hekimliklerinin toplam başvurulardaki payının yüzde 43,3'ten yüzde 41,3'e gerilediği ve hastanelere yük bindirdiği ifade edildi. Artan hayat pahalılığı ve özel sağlık kuruluşlarındaki yüksek fark ücretleri nedeniyle özel hastane başvurularının düşüş gösterdiği, buna karşın Sağlık Bakanlığı hastanelerindeki kişi başı müracaat ortalamasının yüzde 15,4 arttığı kaydedildi. Basit sağlık sorunlarının bile doğrudan hastanelere taşınmasının randevu krizini ve polikliniklerdeki yetersiz muayene süresini derinleştirdiği belirtildi.
Aktürk, tırmanan hasta yükü ile sağlık personeli istihdamı arasındaki makasın açıldığını dile getirdi. Muayene talebinin çift haneli büyüdüğü bir dönemde toplam sağlık personeli istihdamının yalnızca yüzde 0,31 arttığına dikkat çekildi. Hekim kadrosu yüzde 5,1 artışla 232 bin seviyesine ulaşırken, hemşire ve ebe kadrolarının net bin 355 kişi azalarak 325 bine gerilediği aktarıldı. Yüz bin kişiye düşen hemşire ve ebe sayısının 381'den 378'e düşmesi, aşırı iş yükü altında ezilen personelin tükenmişliğini ve hasta güvenliği riskini artırdığı ifade edildi.
Aile Hekimleri Dernekleri Federasyonu (AHEF) Başkanı Taner Balbay da açıklanan istatistiklere tepki gösterdi. Balbay, aile hekimlerinin olması gerekenden 3,3 kat daha fazla hasta baktığını ve üzerlerine her gün yeni bir iş yükü eklendiğini belirtti. Aile hekimlerinin birinci basamak sağlık yükünün yanı sıra ikinci ve üçüncü basamağın da yükünü çekmeye çalıştığını vurgulayan Balbay, bunun sürdürülebilir bir sistem olmadığını söyledi. Aile hekimlerinin üzerindeki yükün azaltılması, güvenli iş ortamı sağlanması ve haklarının verilerek sağlıklı hizmet sunmalarının temin edilmesi gerektiğini ifade etti.
