Ankara siyasetinde hareketlilik yaratan Yeni Parti kurma süreci, mali düzenlemeler nedeniyle tartışmaların odağına yerleşti. CHP seçilmiş lideri Özgür Özel tarafından hayata geçirilmesi planlanan yeni siyasi oluşumun, TBMM bünyesinde 90 milletvekilinin üzerinde bir güçle grup kurabileceği öngörülüyor. Ancak mevcut yasal mevzuat, bu büyüklükteki bir oluşumun devlet yardımı almasının önünde engel teşkil ediyor.
Hazine Yardımı İçin Seçim Başarısı Şartı
2820 sayılı Siyasi Partiler Yasası'nın ek 1'inci maddesi uyarınca, siyasi partilere yapılacak devlet yardımları milletvekili genel seçimlerindeki oy oranlarına göre belirlenmektedir. Mevcut düzenlemeye göre bir partinin Hazine yardımından yararlanabilmesi için son genel seçime katılmış olması ve geçerli oyların en az yüzde 3'ünü almış olması gerekmektedir. Bu durum, CHP'den ayrılacak milletvekilleriyle kurulacak yeni partinin, Meclis'te grup kursa dahi ilk aşamada devlet desteği alamayacağı anlamına geliyor.
Milletvekili Transferleri Mali Kaynak Sağlamıyor
Siyasi kulislerde yeni partinin kısa sürede güçlü bir parlamento grubuna ulaşacağı tahmin ediliyor. Ancak yeni oluşumun, 2023 milletvekili genel seçimlerinde kendi adına bir oy oranı bulunmadığı için mali kaynak ihtiyacını farklı yollarla karşılaması bekleniyor. Partinin faaliyetlerini sürdürebilmesi için ilk genel seçime kadar üye aidatları, bağışlar ve diğer yasal gelir kalemlerine dayanması öngörülüyor.
Sistem Yıllar İçinde Dönüştü
Türkiye'de siyasi partilere sağlanan mali desteklerin kriterleri zaman içerisinde değişiklik göstermiştir. Geçmişte Meclis'teki temsil gücü tartışılırken, güncel sistemde temel ölçüt seçim performansı olarak belirlenmiştir. Bu doğrultuda, milletvekili transferleri veya yüksek sandalye sayısı tek başına Hazine yardımı hakkı doğurmamaktadır. Yeni partinin devlet yardımı alabilmesi, ancak katılacağı ilk genel seçimde yüzde 3 barajını aşmasıyla mümkün olabilecektir.
